Venezuela Caracas’ın işçi sınıfı bölgelerine yayılan gıda isyanlarında 12 kişi öldü

Eric London
1 Mayıs 2017

Venezuela'nın başkenti Caracas’ın işçi sınıfı mahallelerinde, yiyecek talep eden ve mağazalara saldıran yüzlerce işçi, Perşembe akşamı ve Cuma sabahı erken saatlerde sokaklara döküldü. Gıda isyanlarında, El Valle bölgesinde aileleri için ekmek çalmak üzere bir fırına girmeye çalışırken elektrik çarpması sonucunda ölen 8 kişinin de aralarında bulunduğu 12 kişi öldü.

Geceleyin, işçi sınıfı bölgeleri San Martin, La Urbina, Petare ve La Candelaria’da gösteriler düzenlendi. Ölenlerin birçoğunun vurulduğu bildirildi. Hükümet güçlerinin bir mahallede göstericilere karşı çok sayıda göz yaşartıcı gaz atması sonucunda, yakınlardaki bir çocuk hastanesi boşaltıldı.

Caracas'taki işçi sınıfı mahallelerinde meydana gelen gıda isyanları, 30 milyon nüfuslu ülkede var olan gergin durumunu değiştiriyor. Sağcı liderler protesto gösterilerinden uzak dururken, hükümet, ayaklanmalar nedeniyle muhalifleri suçladı. Venezuela egemen sınıfının iki muhalif kanadı, işçi sınıfı hoşnutsuzluğunun patlamaya hazır olduğundan korkuyor.

Sağcı muhalefet, son günlerde, Chavista hükümetini seçimlere gitmeye veya istifaya zorlamak amacıyla kitlesel gösteriler düzenledi. Çarşamba günkü gösteri, bir polis memuru, sağcı bir protestocu tarafından öldürdüğü iddia edilen bir öğrenci ve muhalefet karşıtı bir kişi dahil, üç kişinin öldüğü çatışmaları kışkırttı.

Önceki yılların aksine, muhalif gösteriler, ABD destekli muhalefet liderlerinin hükümet ile görüşmek yerine krizi tırmandırma yönünde hesaplanmış bir çaba içerisinde olduğunu gösterir şekilde devam ediyor ve büyüklüğünü önemli ölçüde koruyor. Muhalefet, Cuma günü, Çarşamba günkü ölümleri anmak için büyük bir gösteri düzenledi.

İşçi sınıfı, muhalefetin örgütlediği gösterilere ve Çarşamba günü düzenlenen hükümet yanlısı daha küçük bir gösteriye katılmaktan kaçındı.

Ancak, New York Times, muhalefet gösterilerinin “işçi sınıfı ve yoksul mahalleler içindeki huzursuzluğu açığa vurduğunu” ve işçiler gıda kıtlığını protesto ettiği için “başkentte gece boyunca tencere ve tava seslerinin yankılandığı”nı bildirdi. AFP, işçiler ile hükümet güçleri arasındaki “meydan savaşı”nın akşam saat dokuzdan sabaha kadar sürdüğünü bildirdi.

Gıda isyanlarının yalıtılmış olaylar olup olmadığı ya da daha geniş kendiliğinden protestolara dönüşüp dönüşmeyeceği henüz belli değil ama Venezüella işçi sınıfı içinde hem hükümete hem de muhalefete yönelik yaygın düşmanlık söz konusu.

Chavista hükümeti, yabancı kredi kuruluşlarına yapılan faiz ödemelerini karşılamak için sosyal programları küçültürken, burjuvazinin ordu, devlet tarafından işletilen petrol endüstrisi ve finans sermayesi ile bağlantılı bir kesimini zenginleştirdi. Muhalefet, halk tarafından -doğru bir şekilde- ABD emperyalizminin işbirlikçileri olarak görülen bir kurumsal yöneticiler ve sağcı politikacılar şebekesidir. İşçilerin büyük çoğunluğu, muhalefetin demokratik haklara yönelik saldırılarla ilgili şikayetlerini sahtekarlık olarak değerlendiriyor.

Muhalefetin önceli olan Demokratik Hareket (AD), 1989 yılında, Başkan Carlos Andres Perez yönetiminde, artan taşımacılık maliyetlerine ve Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) “uyum” programının bir parçası olarak dayatılan toplumsal koşullara yönelik saldırı üzerine patlayan Caracazo ayaklanmalarında 1000'den fazla işçiyi ve genci katletmişti.

ABD, ExxonMobil şirketinin önceki CEO’su ve şu anda Dışişleri Bakanı olan RexTillerson’un yönetimi altında, durumu yakından takip ediyor. Perşembe günü, ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Mark Toner, Maduro hükümetinin sanayi kenti Valencia’da bir General Motors (GM) üretim tesisine el koyma kararına ilişkin kaygılarını dile getirdi.

Aynı gün, GM işçileri, şirketin söz verdiği gibi kıdem tazminatı ödemelerini yapmaması üzerine çıkan açık bir anlaşmazlık nedeniyle tesisi işgal ettiler. GM, hükümet tesise el koymadan uzun süre önce üretimi durdurmuştu ama şimdi, el koymanın yasadışı olduğunu iddia ediyor.

Maduro, ayrıca, Venezuelalıları Çarşamba günkü muhalefet yürüyüşüne katılmaya çağıran milyonlarca basılı ve e-posta mesajı gönderdiği iddiasıyla, Perşembe günü, İspanyol şirket Movistar’a karşı sözlü saldırı başlattı.

CNBC’ye göre, hükümet yanlısı Bolivarcı Sosyalist Merkez sendikası lideri, işçi sınıfının muhalefetini önlemek amacıyla, sendikanın 2016 yılında yüzde 800'e ulaşmış olan artan enflasyon ile mücadeleye yardımcı olmak için, ulusal asgari ücretin yükseltilmesi talebinde bulunacağını açıkladı.

2016 yılı içinde, ülkenin en yoksul yüzde 75'i (yaklaşık 22 milyon kişi), gıda yetersizliği nedeniyle ortalama 19 kilo zayıfladı.